Vergelijken · Werking
Kratom vs. opioïden: lijkt het op morfine?
DRUGSinfo vat het samen als ‘lijkt op opiaten, maar milder’. Achter dat ‘maar’ zit een hoop nuance.
Kratom en opioïden delen een aangrijpingspunt (de μ-opioïdreceptor), maar mitragynine activeert die receptor gedeeltelijk en op een andere manier. Dat maakt kratom níet onschuldig: het is verslavend, en in combinatie met opioïden of andere dempende middelen gevaarlijk.
Kratom opioïde: wat is hetzelfde?
- Dezelfde receptor. Mitragynine en 7-OH grijpen aan op de μ-opioïdreceptor, net als morfine, oxycodon en heroïne.
- Afhankelijkheid. Wie dagelijks gebruikt, kan tolerantie en ontwenningsverschijnselen krijgen. DRUGSinfo vergelijkt die met de afkickverschijnselen van heroïne, maar noemt ze vaak minder heftig en korter van duur.
- Hoge hoeveelheden dempen. Volgens de EUDA werkt kratom in lage hoeveelheden eerder stimulerend en in hoge hoeveelheden verdovend en opioïdachtig.
Wat is anders?
| Kratom (mitragynine) | Klassieke opioïden (bijv. morfine) | |
|---|---|---|
| Soort agonist | Gedeeltelijk (partieel) | Volledig |
| Signaalroute | ‘G-proteïne-gericht’: geen rekrutering van β-arrestine (Kruegel 2016) | Activeert ook β-arrestine |
| Andere receptoren | Ook adrenerg, serotonine, dopamine (WHO) | Vooral opioïdreceptoren |
| Ontwenning | Volgens de WHO meestal mild en milder dan bij morfine | Vaak heftig |
| Toegelaten als medicijn | Nee | Ja (op recept) |
Let op: oudere bronnen, zoals het drugsprofiel van de EUDA, spreken nog van ‘volledige agonisten’. Nieuwer onderzoek (Kruegel 2016, WHO 2021) beschrijft mitragynine als gedeeltelijke agonist. Wij volgen het nieuwere onderzoek.
De uitzondering: 7-OH
Het in het blad zeldzame 7-OH is volgens de FDA veel krachtiger op de μ-receptor dan zowel mitragynine als morfine, onderdrukt in dierproeven de ademhaling meer dan drie keer sterker dan morfine en wordt door proefdieren zelf toegediend. Geconcentreerde 7-OH-producten liggen daarmee een stuk dichter bij klassieke opioïden. Zie 7-OH: werking en risico’s.
Waarom combineren met opioïden riskant is
In de Verenigde Staten onderzocht de CDC 27.338 overdoseringssterfgevallen (juli 2016–december 2017). Bij 152 was kratom aantoonbaar; in maar 7 gevallen was kratom de enige stof. Bij de meeste anderen waren ook fentanyl (65,1 %), heroïne (32,9 %), benzodiazepinen (22,4 %) of opioïden op recept (19,7 %) gevonden. DRUGSinfo waarschuwt dat kratom samen met andere verdovende middelen zoals alcohol, benzodiazepinen of oxycodon kan leiden tot stoppen met ademen of bewusteloosheid. Lees meer in Kratom combineren met alcohol en medicijnen.
Veelgestelde vragen
Is kratom een opioïde?
Kratom is een plant, geen opioïde in de klassieke zin. De belangrijkste stoffen, mitragynine en 7-OH, werken wel als gedeeltelijke agonisten op de μ-opioïdreceptor. Daarom spreken onderzoekers van ‘opioïdachtige’ effecten.
Helpt kratom bij het afkicken van opioïden?
Daar is geen toegelaten behandeling voor met kratom. Kratom is zelf verslavend en geen geneesmiddel. Wie van opioïden af wil, kan hulp vinden via de huisarts of de verslavingszorg; zie onze pagina over hulp.
Bronnen
- Kruegel et al., JACS 2016 — PMID 27192616
- WHO, 44th ECDD, Annex 1 (2021)
- FDA, 7-OH assessment (juli 2025)
- FDA, FDA and Kratom
- DRUGSinfo, Wat is kratom?
- CDC, MMWR 68(14), 12 april 2019
- EUDA, Kratom drug profile